جهانی و جاودانی بودن قرآن کریم
بسم الله الرحمن الرحیم
جهانی و جاودانی بودن قرآن کریم
قرآن کریم یکی از کتابهای آسمانی و وحیانی است که از نزد خدای سبحان برای آخرین پیامبرش حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه وآله نازل شده است و در طول چهارده قرن است که تفاسیر بسیار زیاد در زبان های مختلف برای آن نوشته شده و به زبان های مختلف ترجمه شده است ولی هیچگاه کهنگی ندارد و در هرزمانی مفسران از این کتاب عظیم الشأن مطالب نو و به روز را استنباط می کنند و در عرصه ای بین المللی و جهانی هم تازگی دارد و هم علمی است .
براساس روایات زیادی ، این کتاب آسمانی تا روز قیامت می تواند راهنمایی زندگی مردم باشد و راهکارهای چگونه زیستن در عرصه های مختلف زندگی را ارائه نماید . چنانکه امام صادق علیه السلام در معرفی پیامبران اولوالعزم فرمودند:«... تا آنكه محمدصلی الله علیه و آله آمد و قرآن و شريعت و راه راست را آورد، پس حلال او تا روز قيامت حلال است، و حرام او تا روز قيامت حرام ...»(الکافی ، ج2 ، ص 17 ). یعنی قرآن کریم تاروز قیامت می تواند پاسخگوی نیازمندی های بشر حداقل در عرصه ای هدایتی و معنوی باشد .
این ویژگی قرآن کریم که هرچقدر از آن بیشتر استفاده و منتشر می شود نه تنها کهنه ، تکراری و ملال آور نمی شود بلکه مطالب و مسایل جدید و مورد نیاز بیشتر از آن به دست می آید ، در آیات و روایات متعدد از آن سخن گفته شده و این ، یکی از مهم ترین دلایل جاودانگی و جهانی بودن قرآن کریم است . اینک به عنوان نمونه به برخی از این آیات و روایات اشاره می کنیم :
الف ) برخی از آیاتی که دلالت بر جاوانگی و جهانی بودن قرآن کریم دارند
1 ) آیه 19 سوره انعام که می فرماید :« قُلِ اللَّهُ شَهِيدٌ بَيْنِي وَ بَيْنَكُمْ، وَ أُوحِيَ إِلَيَّ هذَا الْقُرْآنُ لِأُنْذِرَكُمْ بِهِ وَ مَنْ بَلَغَ ..[1] بگو: خدا ميان من و شما گواه است، و اين قرآن به من وحى شده است تا شما را و هر كس را كه (تا رستاخيز) به او برسد به آن بيم دهم .. ».
2 ) آیه 28 سوره سبأ که می فرماید :« وَ ما أَرْسَلْناكَ إِلَّا كَافَّةً لِلنَّاسِ بَشِيراً وَ نَذِيراً ... ، تو را نفرستاديم مگر براى آنكه براى همه مردمان مژده آور و بيم دهنده باشى ».
3 ) آیه 107 سوره انبیا که می فرماید:« وَ ما أَرْسَلْناكَ إِلاَّ رَحْمَةً لِلْعالَمين ، و ما تورا نفرستادیم جز رحمت برای جهانیان ».
ب ) برخی روایاتی که جهانی و جاودانگی قرآن را بیان می کند
1 ) امام رضا علیه السلام از پدرش نقل می کند که : مردى از امام صادق علیه السلام پرسيد: چرا چنان است كه قرآن هر چه بيشتر پخش شود و بيشتر مورد بحث قرار گيرد تازهتر و شادابتر مىشود؟
امام صادق علیه السلام در پاسخ فرمود: خداى متعال آن را مخصوص زمانى خاص غير از زمانهاى ديگر، و مردمانى جز مردمان ديگر، قرار نداده است به همين جهت است كه در هر زمان، نو و جديد، و در نزد هر قوم، تازه است، تا روز قيامت. عیون اخبار الرضا علیه السلام ، ج2 ، ص87 .
2 ) امام صادق علیه السلام فرمودند :« .. قرآن را تأويلى است كه همچون گردش شب و روز و سير خورشيد و ماه، جريان دارد. و چون تأويل چيزى از آن بيايد واقع مىشود ؛ بعضى از آن تأويلها آمده است و بعضى هنوز نيامده است»(بصائر الدرجات ، ج1 ، ص 203 ).
از تشبیه قرآن کریم به شب و روز و خورشید وماه می توان به این نتیجه رسید که همان طور که شب و روز و خورشید و ماه همیشه در جریان و حرکت اند و کهنگی ندارد و مورد نیاز شدید زندگی هستند قرآن کریم نیز چنین است .
3 ) امام رضا علیه السلام فرمودند :« قرآن ريسمان محكم خدا است، و دستگيره مطمئن او، و راه نمونه او، كه به بهشت مىرساند، و از آتش مىرهاند؛ با گذشت زمانكهنه نمىشود، و بر زبانها ناخوش نمىآيد؛ چرا که براى زمان خاصى جز زمان ديگر قرار داده نشده، بلكه دليل و برهان است، و حجت بر هر انسان، و از هيچ سوى، باطل را به آن راهى نيست، و فرو فرستادهاى از خداى حكيم حميد است »(عیون اخبارالرضا علیه السلام ، ج2 ، ص 130 ).
4 ) يكي از اصحاب امام هادی علیه السلام به نام ابن سِكيّت می گويد: از آن حضرت سؤال كردم:
چرا قرآن با مرور زمان و زياد خواندن و تكرار، كهنه و مندرس نمي شود; بلكه هميشه حالتي تازه و جديد در آن وجود دارد؟
امام هادی عليه السلام فرمودند :
چون كه خداوند متعال قرآن را براي زمان خاصّي و يا طايفه اي مخصوص قرار نداده است; بلكه براي تمام دوران ها و تمامي اقشار مردم فرستاده است،
به همين جهت هميشه حالت جديد و تازه اي دارد و براي جوامع بشري تا روز قيامت قابل عمل و اجراء مي باشد . امالي شيخ طوسي، ج 2، ص 580 .
خلاصه اینکه براساس آیات و روایات متعددی که سخن از جاودانگی و جهانی بودن قرآن کریم می زنند ثابت می شود که قرآن کریم تنها کتابی آسمانی است که ازهرگونه تحریفی در امان مانده و پاسخ گوی بشر تاروز قیامت است .
[1] ( 1) سوره انعام( 6): 19.
دراین صفحه از فضای گسترده ای مجازی مقالات پژوهشی این جانب که بعضی از آنها در مجلات ونشریه ها وکتابهای مجموعه مقالات برتر چاپ شده اند وهمچنین مطالب فرهنگی تحلیلی که درنشریه اجتماعی فرهنگی ادبی«قلم » درچندین شماره به نشر رسیده اند ، روی میز مطالعه بازدیدکنندگان عزیز قرار می گیرد امید است که برای شما دوستان گرامی قابل استفاده باشد.