بساتین

بسم الله الرحمن الرحیم

روز معلم بر معلمان و اساتید عزیز مشعل داران علم و معرفت ، و دانش و بینش مبارک باد

دین مقدس اسلام همان طوری که برای علم و دانش اهمیت و ارزش فوق العاده قایل است به گونه ای که اولین آیات وحیانی و قانون اساسی آن یعنی قرآن مجید که بر پیامبر اکرم صلی الله علیه وآله نازل شد ، سخن از علم و دانش ، و قلم و آموختن ، و تعلیم و تعلم بود « اِقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذي خَلَقَ ، خَلَقَ الْإِنْسانَ مِنْ عَلَقٍ ، اِقْرَأْ وَ رَبُّكَ الْأَكْرَمُ ، الَّذي عَلَّمَ بِالْقَلَمِ ، عَلَّمَ الْإِنْسانَ ما لَمْ يَعْلَمْ ، بخوان به نام پروردگارت كه (جهان را) آفريد، همان كس كه انسان را از خون بسته‏اى خلق كرد! بخوان كه پروردگارت (از همه) بزرگوارتر است، همان كسى كه بوسيله قلم تعليم نمود، و به انسان آنچه را نمى‏دانست ياد داد » (علق/ 1 – 5 ) ؛

همچنین برای عالم و معلم نیز ارزش و اهمیت بی نظیر قایل است. ازجمله می فرماید :« يَرْفَعِ اللَّهُ الَّذينَ آمَنُوا مِنْكُمْ وَ الَّذينَ أُوتُوا الْعِلْمَ دَرَجاتٍ ، خداوند كسانى را كه ايمان آورده‏اند و كسانى را كه علم به آنان داده شده درجات عظيمى مى‏بخشد ». مجادله/ 11 .

نبی مکرم اسلام که خود بزرگترین معلم بشریت است در باره ی مقام و عظمت معلم می فرماید :« معلم الخير اذا مات بكى عليه طير الهواء و دواب الارض و حيتان البحر ، معلم و تعلیم دهنده ی خوبی هنگامی که بمیرد پرندگان هوا ، جنبندگان زمین و ماهیان دریا برای او گریه می کنند ».

( شرح أصول الكافي (صدرا) ؛ ج‏2 ؛ ص93 .)

طبق روایت دیگری که از آن حضرت نقل شده است فرمودند :« رحمت خدا بر جانشینان من باد ، سؤال شد یا رسول الله جانشینان شما کیانند ؟ حضرت فرمودند : آنها کسانی هستند که سنت مرا زنده نگه می دارند و آن را به بندگان خدا تعلیم می دهند ». همان ، ص 94 .

همچنین از آن حضرت نقل شده است که فرمودند :« بدرستی خدای سبحان ، فرشتگان ، اهل آسمان ها و زمین حتی مورچه در سوراخش و ماهی در دریا ، برای کسی که به مردم خیر و خوبی تعلیم می دهند ، درود می فرستند ». همان ، ص 95 .

امیرالمؤمنین علی علیه السلام که خود نه تنها معلم بشر بلکه معلم فرشته بزرگ الهی جبرئیل امین است (مشارق انوار الیقین ، ص 112 )، می فرماید :« قُمْ‏ عَنْ‏ مَجْلِسِكَ‏ لِأَبِيكَ وَ مُعَلِّمِكَ وَ لَوْ كُنْتَ أَمِيراً ، به احترام پدر و معلم خود از جایت بلند شو و قیام کن هرچند امیر و فرمان روا باشی » . غرر الحکم ، ص 136 .

این تعبیر اوج احترام گذاشتن به معلم و استاد را می رساند ؛ چراکه او را در ردیف پدر نسبی قرار داده و ادای احترام به هردوی شان را ، به نحو یکسان خواستار شده است اگر چه فرزند و شاگرد ، حاکم و فرمان روا باشد.

نکته ای لطیفی که از این تعبیر به دست می آید این است که امارت و فرمانروایی او مرهون تربیت و تعلیم درست و شایسته ی پدر و معلم اوست ؛ لذا بایستی به آنها حرمت بگذارد و به آنها ادای احترام نماید هرچند فرمان روا باشد و همگی به او احترام می گذارند .