بسم الله الرحمن الرحیم

بدون شک چگونه زیستن و چگونه زندگی کردن انسان در دنیا ، نقش برجسته در چگونه مردن و چگونه محشور شدن او دارد ، به این معنا که هرچقدر زندگی در دنیا خوب و موافق آموزه های وحیانی و معارف اهل بیتی باشد ، به همان اندازه مردن و حشر نیکو خواهد داشت .

برکسی مخفی نیست که تمام انسان های که از اول خلقت تا حالا به دنیا آمده بعد از مدتی زندگی کردن در این دنیا ، حال یا کم یا زیاد از این عالم رخت بر بسته و به دیار ابدی شتافته است و در آنجا نتیجه ی چگونه زیستن و چگونه زندگی کردن در این دنیا را می بیند.

اما اینکه ملاک و معیار در زندگی خوب و نیکو چیست و زندگی بد چه ویژگی های دارد ؟ امام رئوف حضرت رضا علیه السلام در سخنان حکیمانه و زیبای که دارد ملاک و معیار زندگی خوب و بد را بیان نموده است. چنانکه على بن شعيب می گويد: خدمت آن حضرت مشرف شدم، به من فرمود: « يَا عَلِيُّ مَنْ‏ أَحْسَنُ‏ النَّاسِ‏ مَعَاشاً قُلْتُ أَنْتَ يَا سَيِّدِي أَعْلَمُ بِهِ مِنِّي فَقَالَ ع يَا عَلِيُّ مَنْ حَسَّنَ مَعَاشَ غَيْرِهِ فِي مَعَاشِهِ يَا عَلِيُّ مَنْ أَسْوَأُ النَّاسِ مَعَاشاً قُلْتُ أَنْتَ أَعْلَمُ قَالَ مَنْ لَمْ يُعِشْ غَيْرَهُ فِي مَعَاشِه‏ ، زندگى كداميك از مردمان نيكوتر است؟

گفتم: سرور من! شما از من به آن داناتريد،

امام علیه السلام فرمود: اى على! آن كسى كه زندگى ديگرى را در سايه زندگى خويش تأمين كند و خوش بدارد.

و فرمود: اى على، زندگى كداميك از مردمان بدتر است؟

گفتم: شما داناتريد،

فرمود: كسى كه تنها خود را در زندگى اداره كند( و نفعش به کسی دیگر نرسد) ». تحف العقول ، ص 448 .

بنابراین ، از دیدگاه امام رضا علیه السلام زندگی خوب آن است که در سایه آن خیری به دیگر انسان ها برسد و از دیگران دستگیری و فریاد رسی داشته باشد.

و زندگی بد هم آن است که هیچگونه نفع رسانی به دیگران صورت نگیرد و رفع نیازمندی از دیگران نکند.

از این فرمایش نورانی آن حضرت به خوبی اهمیت نفع رسانی به دیگران و بر آورده ساختن نیازمندی های مردم قابل استفاده است .

صریح تر از این ، در باره ی اهمیت توجه به دیگران و ضرورت رسیدگی به نیازهای دیگران این فرمایش امام رضا علیه السلام است که فرمودند :« وَ اعْلَمُوا أَنَّكُمْ‏ لَا تَشْكُرُونَ‏ اللَّهَ تَعَالَى بِشَيْ‏ءٍ بَعْدَ الْإِيمَانِ بِاللَّهِ وَ بَعْدَ الِاعْتِرَافِ بِحُقُوقِ أَوْلِيَاءِ اللَّهِ مِنْ آلِ مُحَمَّدٍ رَسُولِ اللَّهِ ص أَحَبَّ إِلَيْهِ مِنْ مُعَاوَنَتِكُمْ لِإِخْوَانِكُمُ الْمُؤْمِنِينَ عَلَى دُنْيَاهُم‏ ، بدانید که بعد از ایمان به خدا بعد از اعتراف به حقوق اولیاء الله از آل محمد پیامبرخدا صلی الله علیه و آله ، هیچ شکری نزد خدا خوشایند تر از این نیست که برادران مؤمن خود را در امور دنیای شان یاری رسانید ».

عيون أخبار الرضا عليه السلام، ج‏2، ص: 169.